श्रीधर ढगे पाटील
मुंबई : १४ दिवसांच्या बेमुदत उपोषणानंतर मुंबईतील आझाद मैदानावर आंदोलनाची घोषणा; सगेसोयरे अध्यादेशाच्या अंमलबजावणीसह मराठा आरक्षणाच्या मागण्यांवर जरांगे पाटील ठाम आहेत.
मराठा आरक्षणाच्या मागणीसाठी मनोज जरांगे पाटील यांनी आंदोलनाची पुढील दिशा निश्चित केली असून, आता मुंबईतील आझाद मैदानावर आंदोलन करण्याची घोषणा केली आहे. अंतरवाली सराटी येथे सुरू असलेल्या बेमुदत उपोषणाला १४ दिवस पूर्ण झाल्यानंतरही सरकारकडून मागण्यांवर अपेक्षित ठोस निर्णय न झाल्याने मुंबईकडे आंदोलन नेण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. १२ सप्टेंबर रोजी अंतरवाली सराटी येथे झालेल्या बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला.
सगेसोयरे अध्यादेशाच्या अंमलबजावणीची मागणी
मराठा समाजाला आरक्षण मिळावे, तसेच सगेसोयरे संदर्भातील अध्यादेशाची अंमलबजावणी करावी, या प्रमुख मागण्यांवर मनोज जरांगे पाटील ठाम आहेत. सरकारने मागण्यांवर समाधानकारक निर्णय घेईपर्यंत आंदोलन सुरू ठेवण्याची भूमिका त्यांनी घेतली आहे. त्यामुळे आता मुंबईतील आंदोलनाकडे राज्याचे लक्ष लागले आहे.
मुंबई आंदोलनासाठी आंदोलकांची मोठी तयारी
मुंबई आंदोलनासाठी राज्यातील विविध भागांतून मराठा समाजाचे बांधव सहभागी होण्याची शक्यता आहे. मोठ्या संख्येने आंदोलक मुंबईत दाखल झाल्यास आंदोलनाचे नियोजन, शिस्त आणि कायदा-सुव्यवस्था यांना विशेष महत्त्व प्राप्त होणार आहे. त्यामुळे आंदोलन शांततेच्या मार्गाने आणि शिस्तबद्ध पद्धतीने पार पाडण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
आंदोलकांसाठी पाच महत्त्वाचे नियम
मुंबईतील आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर आंदोलकांनी काही महत्त्वाच्या बाबींची विशेष काळजी घेणे अपेक्षित आहे. आंदोलनाचा उद्देश कायम राहावा आणि सर्वसामान्य नागरिकांना कोणताही त्रास होऊ नये, यासाठी पुढील पाच नियम सांगण्यात आले आहेत.
१. आंदोलन शांततेच्या मार्गाने करायचे.
मराठा आरक्षणाची मागणी शांततामय आणि लोकशाही मार्गाने मांडायची असून, कोणत्याही प्रकारचा हिंसाचार किंवा आक्रमक कृत्य टाळण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
२. मुंबईकरांना कोणताही त्रास होणार नाही, याची काळजी घ्यायची.
आंदोलनासाठी मुंबईत येणाऱ्या मराठा बांधवांनी सर्वसामान्य नागरिक, स्थानिक रहिवासी आणि प्रवाशांना कोणताही त्रास होणार नाही, याची विशेष काळजी घ्यावी, असे सांगण्यात आले आहे.
३. गोंधळ किंवा कायदा-सुव्यवस्था बिघडेल असे कृत्य करायचे नाही.
आंदोलनादरम्यान सार्वजनिक मालमत्तेचे नुकसान, वाहतुकीला अडथळा किंवा कायदा-सुव्यवस्था बिघडेल, असे कोणतेही कृत्य करू नये. प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करून शिस्त कायम ठेवण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
४. मौल्यवान वस्तू सोबत आणू नयेत.
मुंबई आंदोलनासाठी येताना आंदोलकांनी दागिने, मोठी रोकड किंवा इतर मौल्यवान वस्तू सोबत आणू नयेत, अशी सूचना करण्यात आली आहे. गर्दीच्या ठिकाणी वैयक्तिक वस्तूंची काळजी घेण्याचेही आवाहन करण्यात आले आहे.
५. अनावश्यक वस्तू किंवा सामान सोबत आणू नये.
आंदोलनासाठी येणाऱ्या कार्यकर्त्यांनी केवळ आवश्यक वस्तूच सोबत आणाव्यात. अनावश्यक सामानामुळे गर्दीत अडचणी निर्माण होऊ शकतात, त्यामुळे शक्य तितके हलके सामान घेऊन येण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
मुंबई आंदोलनाकडे राज्याचे लक्ष
मनोज जरांगे पाटील यांच्या नेतृत्वाखाली होणाऱ्या मुंबई आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर प्रशासनासमोरही मोठे आव्हान असणार आहे. मोठ्या संख्येने आंदोलक मुंबईत दाखल होण्याची शक्यता असल्याने वाहतूक व्यवस्था, आंदोलकांची सुरक्षितता आणि कायदा-सुव्यवस्था राखण्यासाठी प्रशासनाकडून आवश्यक नियोजन केले जाण्याची शक्यता आहे.
मराठा आरक्षणाचा प्रश्न पुन्हा एकदा राज्याच्या राजकीय आणि सामाजिक केंद्रस्थानी आला असून, जरांगे पाटील यांच्या मुंबई आंदोलनातून सरकारवर दबाव वाढण्याची चिन्हे आहेत. आता सरकारकडून या मागण्यांवर कोणती भूमिका घेतली जाते आणि आंदोलनाची पुढील दिशा काय राहते, याकडे संपूर्ण महाराष्ट्राचे लक्ष लागले आहे.
